6 soru · 100 puan
3 öğrenci sayfası
Öğrenci PDF’sini aç ↗Soruları ekrandan oku ↓2026–2027 · 1. DÖNEM 1. YAZILI
6. Sınıf Türkçe
Senaryona göre yazdır, çöz.
Okulunun seçtiği senaryoyu aç. Önce öğrenci kâğıdını çöz; sonra açıklamalı yanıtlar ve puanlama ölçütleriyle kontrol et.
6 senaryoA4 PDFSoruya özel rubrik
6 soru · 100 puan
3 öğrenci sayfası
Öğrenci PDF’sini aç ↗Soruları ekrandan oku ↓6 soru · 100 puan
3 öğrenci sayfası
Öğrenci PDF’sini aç ↗Soruları ekrandan oku ↓6 soru · 100 puan
3 öğrenci sayfası
Öğrenci PDF’sini aç ↗Soruları ekrandan oku ↓7 soru · 100 puan
3 öğrenci sayfası
Öğrenci PDF’sini aç ↗Soruları ekrandan oku ↓7 soru · 100 puan
3 öğrenci sayfası
Öğrenci PDF’sini aç ↗Soruları ekrandan oku ↓Ekrandan çalış
Metni büyütmek veya ekran okuyucuyla çalışmak için senaryonu aç.
Senaryo 1 · Sorular ve örnek yanıtlar
1. Titiz çalışma · 13 puan
Okulun tohum köşesindeki kavanozların üzerindeki yazılar silinmişti. Mina, hangi tohumun hangi bitkiye ait olduğunu tahmin ederek etiketlemek istemedi. Önce eski kayıtları aradı, sonra fen öğretmenine danıştı. Öğretmeniyle birlikte yalnız türü belirlenen kavanozlara yeni etiket yapıştırdı. Belirsiz kalan iki kavanozu ayrı bir rafa koydu. Acele etmeyen bu titiz çalışma sayesinde yanlış etiketlerin yayılması önlendi.
“Titiz” sözcüğünün metindeki anlamını tahmin ediniz. Mina’nın iki davranışını bu anlamı destekleyen kanıt olarak yazınız.
Örnek yanıtı gör
Titiz, bir işi ayrıntılarına dikkat ederek özenle yapan demektir. Mina’nın eski kayıtları araştırması ve öğretmene danışmadan tahminle etiket yapıştırmaması bunu gösterir.
- Etiketleme öncesindeki kontrol davranışlarını bul.
- Bu davranışların ortak niteliğini sözcüğün anlamı olarak açıkla.
2. Tohum kayıtları · 13 puan
Okulun tohum köşesindeki kavanozların üzerindeki yazılar silinmişti. Mina, hangi tohumun hangi bitkiye ait olduğunu tahmin ederek etiketlemek istemedi. Önce eski kayıtları aradı, sonra fen öğretmenine danıştı. Öğretmeniyle birlikte yalnız türü belirlenen kavanozlara yeni etiket yapıştırdı. Belirsiz kalan iki kavanozu ayrı bir rafa koydu. Acele etmeyen bu titiz çalışma sayesinde yanlış etiketlerin yayılması önlendi.
Mina, etiketleri yazmadan önce hangi iki kaynağa başvurmuştur? Türü belirlenemeyen kavanozları nereye koymuştur?
Örnek yanıtı gör
Eski kayıtlara ve fen öğretmenine başvurmuştur. Türü belirlenemeyen iki kavanozu ayrı bir rafa koymuştur.
- Önce ve sonra sözlerini izleyerek iki kaynağı bul.
- Belirsiz kavanozlarla ilgili açık işlemi belirle.
3. Bir duyurunun bilgileri · 12 puan
Okul müzesi için getirilen aile fotoğrafları salı günü kütüphanede teslim alınacaktır. Fotoğraflar tarandıktan sonra aynı gün sahiplerine verilecektir. Fotoğrafın yılı biliniyorsa arkasına kurşun kalemle yazılması, bilinmiyorsa “Yıl bilinmiyor.” notu eklenmesi istenmektedir.
Fotoğraflar ne zaman ve nerede teslim alınacaktır? Yılı bilinmeyen fotoğraf için ne yapılması istenmektedir?
Örnek yanıtı gör
Salı günü kütüphanede teslim alınacaktır. Yılı bilinmeyen fotoğrafa “Yıl bilinmiyor.” notu eklenmelidir.
- Teslim alma ile geri verme bilgisini birbirinden ayır.
- Yılın bilinmemesi koşulunda istenen notu bul.
4. Yükün anlamı · 8 puan
Atölyede herkes aynı anda bütün işleri yapmaya çalışınca hazırlık uzadı. Görevleri paylaştıran Selim, “Böylece omzumuzdaki yük hafifledi.” dedi. Arkadaşları kısa sürede masaları düzenledi.
“Omzumuzdaki yük hafifledi” sözünü metindeki anlamıyla açıklayınız. Aynı düşünceyi bu sözdeki mecazı kullanmadan bir cümleyle anlatınız.
Örnek yanıtı gör
Söz, yapılacak işlerin ve sorumluluğun paylaşılınca kolaylaştığını anlatır. “Görevleri paylaşınca işlerimiz kolaylaştı.” denebilir.
- Omuzda taşınan gerçek bir nesne bulunup bulunmadığını kontrol et.
- İş bölümü ile kolaylaşma ilişkisini doğrudan anlat.
5. Söz varlığını kullan · 20 puan
Mahallenizdeki bir parkı birlikte düzenlediğinizi düşününüz.
4–5 cümlelik bir paragraf yazınız. “dayanışma” sözcüğünü ve “el birliğiyle” sözünü anlamına uygun kullanınız. Paragrafta bir işi ayrıntılı anlatmak için iki farklı, uygun fiile yer veriniz.
Örnek yanıtı gör
Parkı el birliğiyle düzenlemek için toplandık. Bir grup kuruyan yaprakları topladı, diğer grup bankları sildi. Aramızdaki dayanışma, uzun görünen işi kolaylaştırdı. Akşam ayrılırken kullandığımız araçları da yerlerine koyduk.
- Parkta yapılan gerçekçi işleri sırala.
- İstenen sözleri yalnız eklemek yerine olayın anlamına bağla.
6. Duyuruyu yazım açısından düzelt · 34 puan
ayşe de bursadan gelecek mi
kitapları masada bıraktım çünkü kütüphane kapalıydı
Metni yazım ve noktalama kurallarına uygun biçimde yeniden yazınız. Bağlaç olan de/da ile bulunma ekinin farklı yazımlarına dikkat ediniz.
Örnek yanıtı gör
Ayşe de Bursa’dan gelecek mi?
Kitapları masada bıraktım çünkü kütüphane kapalıydı.
- Özel adlara ve cümle başlangıçlarına bak.
- Bağlaç ile bulunma ekini anlamına göre ayır; cümle türüne uygun son işaretini seç.
Senaryo 2 · Sorular ve örnek yanıtlar
1. Tohum kayıtları · 11 puan
Okulun tohum köşesindeki kavanozların üzerindeki yazılar silinmişti. Mina, hangi tohumun hangi bitkiye ait olduğunu tahmin ederek etiketlemek istemedi. Önce eski kayıtları aradı, sonra fen öğretmenine danıştı. Öğretmeniyle birlikte yalnız türü belirlenen kavanozlara yeni etiket yapıştırdı. Belirsiz kalan iki kavanozu ayrı bir rafa koydu. Acele etmeyen bu titiz çalışma sayesinde yanlış etiketlerin yayılması önlendi.
Mina, etiketleri yazmadan önce hangi iki kaynağa başvurmuştur? Türü belirlenemeyen kavanozları nereye koymuştur?
Örnek yanıtı gör
Eski kayıtlara ve fen öğretmenine başvurmuştur. Türü belirlenemeyen iki kavanozu ayrı bir rafa koymuştur.
- Önce ve sonra sözlerini izleyerek iki kaynağı bul.
- Belirsiz kavanozlarla ilgili açık işlemi belirle.
2. Bir duyurunun bilgileri · 11 puan
Okul müzesi için getirilen aile fotoğrafları salı günü kütüphanede teslim alınacaktır. Fotoğraflar tarandıktan sonra aynı gün sahiplerine verilecektir. Fotoğrafın yılı biliniyorsa arkasına kurşun kalemle yazılması, bilinmiyorsa “Yıl bilinmiyor.” notu eklenmesi istenmektedir.
Fotoğraflar ne zaman ve nerede teslim alınacaktır? Yılı bilinmeyen fotoğraf için ne yapılması istenmektedir?
Örnek yanıtı gör
Salı günü kütüphanede teslim alınacaktır. Yılı bilinmeyen fotoğrafa “Yıl bilinmiyor.” notu eklenmelidir.
- Teslim alma ile geri verme bilgisini birbirinden ayır.
- Yılın bilinmemesi koşulunda istenen notu bul.
3. Bilgilendirici metnin odağı · 17 puan
Kentlerde sert zeminler yağmur suyunun toprağa ulaşmasını zorlaştırır. Geçirgen taşlar ise aralarındaki boşluklardan suyun toprağa sızmasına izin verir. Bu uygulama su birikmesini azaltmaya yardımcı olabilir. Ancak yüzeydeki boşluklar çamurla dolarsa sistemin etkisi azalır; bu nedenle düzenli bakım gerekir.
Bu metni temsil eden üç anahtar kelime veya kelime grubu belirleyiniz. Bunlardan ikisinin metnin açıklama düzenindeki yerini birer cümleyle açıklayınız.
Örnek yanıtı gör
Geçirgen zemin, yağmur suyu ve bakım anahtar kelimelerdir. Yağmur suyunun toprağa ulaşamaması sorunu başlatır; geçirgen zemin bu soruna çözüm olarak açıklanır. Bakım da çözümün çalışması için gereken koşuldur.
- Metnin neyi sorun, neyi çözüm olarak anlattığını bul.
- Temel kavramları genel sıfatlardan ayır.
4. Yükün anlamı · 8 puan
Atölyede herkes aynı anda bütün işleri yapmaya çalışınca hazırlık uzadı. Görevleri paylaştıran Selim, “Böylece omzumuzdaki yük hafifledi.” dedi. Arkadaşları kısa sürede masaları düzenledi.
“Omzumuzdaki yük hafifledi” sözünü metindeki anlamıyla açıklayınız. Aynı düşünceyi bu sözdeki mecazı kullanmadan bir cümleyle anlatınız.
Örnek yanıtı gör
Söz, yapılacak işlerin ve sorumluluğun paylaşılınca kolaylaştığını anlatır. “Görevleri paylaşınca işlerimiz kolaylaştı.” denebilir.
- Omuzda taşınan gerçek bir nesne bulunup bulunmadığını kontrol et.
- İş bölümü ile kolaylaşma ilişkisini doğrudan anlat.
5. Bir öneri yazısını planlama · 24 puan
Sınıfınızda ders aralarında ortak kitaplık çok dağınık kalmaktadır. Sınıf temsilcisine kısa bir öneri yazısı yazacaksınız.
Önce yazınızın amacını ve okuyucusunu belirtiniz. “Sorun–öneri–beklenen sonuç” sırasına göre üç maddelik plan yapınız. Sonra planınızdaki öneri bölümünü 2–3 cümleyle yazınız.
Örnek yanıtı gör
Amaç: kitaplığın düzenli kullanılmasını sağlamak. Okuyucu: sınıf temsilcisi. Plan: kitaplar yanlış raflara bırakılıyor; raf etiketleri hazırlansın ve dönüşte doğru rafa bırakma kuralı açıklansın; aranan kitap daha kolay bulunsun. Öneri bölümü: Raflara kitap türlerini gösteren küçük etiketler yapıştıralım. Kitabı alan herkesin işini bitirince aynı rafa bırakmasını isteyelim.
- Okurun hangi kararı vermesini istediğini belirle.
- Sorunla ilişkili, sınıfta uygulanabilir çözümü seç ve yaz.
6. Duyuruyu yazım açısından düzelt · 29 puan
ayşe de bursadan gelecek mi
kitapları masada bıraktım çünkü kütüphane kapalıydı
Metni yazım ve noktalama kurallarına uygun biçimde yeniden yazınız. Bağlaç olan de/da ile bulunma ekinin farklı yazımlarına dikkat ediniz.
Örnek yanıtı gör
Ayşe de Bursa’dan gelecek mi?
Kitapları masada bıraktım çünkü kütüphane kapalıydı.
- Özel adlara ve cümle başlangıçlarına bak.
- Bağlaç ile bulunma ekini anlamına göre ayır; cümle türüne uygun son işaretini seç.
Senaryo 3 · Sorular ve örnek yanıtlar
1. Titiz çalışma · 11 puan
Okulun tohum köşesindeki kavanozların üzerindeki yazılar silinmişti. Mina, hangi tohumun hangi bitkiye ait olduğunu tahmin ederek etiketlemek istemedi. Önce eski kayıtları aradı, sonra fen öğretmenine danıştı. Öğretmeniyle birlikte yalnız türü belirlenen kavanozlara yeni etiket yapıştırdı. Belirsiz kalan iki kavanozu ayrı bir rafa koydu. Acele etmeyen bu titiz çalışma sayesinde yanlış etiketlerin yayılması önlendi.
“Titiz” sözcüğünün metindeki anlamını tahmin ediniz. Mina’nın iki davranışını bu anlamı destekleyen kanıt olarak yazınız.
Örnek yanıtı gör
Titiz, bir işi ayrıntılarına dikkat ederek özenle yapan demektir. Mina’nın eski kayıtları araştırması ve öğretmene danışmadan tahminle etiket yapıştırmaması bunu gösterir.
- Etiketleme öncesindeki kontrol davranışlarını bul.
- Bu davranışların ortak niteliğini sözcüğün anlamı olarak açıkla.
2. Tohum kayıtları · 11 puan
Okulun tohum köşesindeki kavanozların üzerindeki yazılar silinmişti. Mina, hangi tohumun hangi bitkiye ait olduğunu tahmin ederek etiketlemek istemedi. Önce eski kayıtları aradı, sonra fen öğretmenine danıştı. Öğretmeniyle birlikte yalnız türü belirlenen kavanozlara yeni etiket yapıştırdı. Belirsiz kalan iki kavanozu ayrı bir rafa koydu. Acele etmeyen bu titiz çalışma sayesinde yanlış etiketlerin yayılması önlendi.
Mina, etiketleri yazmadan önce hangi iki kaynağa başvurmuştur? Türü belirlenemeyen kavanozları nereye koymuştur?
Örnek yanıtı gör
Eski kayıtlara ve fen öğretmenine başvurmuştur. Türü belirlenemeyen iki kavanozu ayrı bir rafa koymuştur.
- Önce ve sonra sözlerini izleyerek iki kaynağı bul.
- Belirsiz kavanozlarla ilgili açık işlemi belirle.
3. Bilgilendirici metnin odağı · 18 puan
Kentlerde sert zeminler yağmur suyunun toprağa ulaşmasını zorlaştırır. Geçirgen taşlar ise aralarındaki boşluklardan suyun toprağa sızmasına izin verir. Bu uygulama su birikmesini azaltmaya yardımcı olabilir. Ancak yüzeydeki boşluklar çamurla dolarsa sistemin etkisi azalır; bu nedenle düzenli bakım gerekir.
Bu metni temsil eden üç anahtar kelime veya kelime grubu belirleyiniz. Bunlardan ikisinin metnin açıklama düzenindeki yerini birer cümleyle açıklayınız.
Örnek yanıtı gör
Geçirgen zemin, yağmur suyu ve bakım anahtar kelimelerdir. Yağmur suyunun toprağa ulaşamaması sorunu başlatır; geçirgen zemin bu soruna çözüm olarak açıklanır. Bakım da çözümün çalışması için gereken koşuldur.
- Metnin neyi sorun, neyi çözüm olarak anlattığını bul.
- Temel kavramları genel sıfatlardan ayır.
4. Yükün anlamı · 8 puan
Atölyede herkes aynı anda bütün işleri yapmaya çalışınca hazırlık uzadı. Görevleri paylaştıran Selim, “Böylece omzumuzdaki yük hafifledi.” dedi. Arkadaşları kısa sürede masaları düzenledi.
“Omzumuzdaki yük hafifledi” sözünü metindeki anlamıyla açıklayınız. Aynı düşünceyi bu sözdeki mecazı kullanmadan bir cümleyle anlatınız.
Örnek yanıtı gör
Söz, yapılacak işlerin ve sorumluluğun paylaşılınca kolaylaştığını anlatır. “Görevleri paylaşınca işlerimiz kolaylaştı.” denebilir.
- Omuzda taşınan gerçek bir nesne bulunup bulunmadığını kontrol et.
- İş bölümü ile kolaylaşma ilişkisini doğrudan anlat.
5. Söz varlığını kullan · 19 puan
Mahallenizdeki bir parkı birlikte düzenlediğinizi düşününüz.
4–5 cümlelik bir paragraf yazınız. “dayanışma” sözcüğünü ve “el birliğiyle” sözünü anlamına uygun kullanınız. Paragrafta bir işi ayrıntılı anlatmak için iki farklı, uygun fiile yer veriniz.
Örnek yanıtı gör
Parkı el birliğiyle düzenlemek için toplandık. Bir grup kuruyan yaprakları topladı, diğer grup bankları sildi. Aramızdaki dayanışma, uzun görünen işi kolaylaştırdı. Akşam ayrılırken kullandığımız araçları da yerlerine koyduk.
- Parkta yapılan gerçekçi işleri sırala.
- İstenen sözleri yalnız eklemek yerine olayın anlamına bağla.
6. Duyuruyu yazım açısından düzelt · 33 puan
ayşe de bursadan gelecek mi
kitapları masada bıraktım çünkü kütüphane kapalıydı
Metni yazım ve noktalama kurallarına uygun biçimde yeniden yazınız. Bağlaç olan de/da ile bulunma ekinin farklı yazımlarına dikkat ediniz.
Örnek yanıtı gör
Ayşe de Bursa’dan gelecek mi?
Kitapları masada bıraktım çünkü kütüphane kapalıydı.
- Özel adlara ve cümle başlangıçlarına bak.
- Bağlaç ile bulunma ekini anlamına göre ayır; cümle türüne uygun son işaretini seç.
Senaryo 4 · Sorular ve örnek yanıtlar
1. Tohum kayıtları · 11 puan
Okulun tohum köşesindeki kavanozların üzerindeki yazılar silinmişti. Mina, hangi tohumun hangi bitkiye ait olduğunu tahmin ederek etiketlemek istemedi. Önce eski kayıtları aradı, sonra fen öğretmenine danıştı. Öğretmeniyle birlikte yalnız türü belirlenen kavanozlara yeni etiket yapıştırdı. Belirsiz kalan iki kavanozu ayrı bir rafa koydu. Acele etmeyen bu titiz çalışma sayesinde yanlış etiketlerin yayılması önlendi.
Mina, etiketleri yazmadan önce hangi iki kaynağa başvurmuştur? Türü belirlenemeyen kavanozları nereye koymuştur?
Örnek yanıtı gör
Eski kayıtlara ve fen öğretmenine başvurmuştur. Türü belirlenemeyen iki kavanozu ayrı bir rafa koymuştur.
- Önce ve sonra sözlerini izleyerek iki kaynağı bul.
- Belirsiz kavanozlarla ilgili açık işlemi belirle.
2. Bir duyurunun bilgileri · 11 puan
Okul müzesi için getirilen aile fotoğrafları salı günü kütüphanede teslim alınacaktır. Fotoğraflar tarandıktan sonra aynı gün sahiplerine verilecektir. Fotoğrafın yılı biliniyorsa arkasına kurşun kalemle yazılması, bilinmiyorsa “Yıl bilinmiyor.” notu eklenmesi istenmektedir.
Fotoğraflar ne zaman ve nerede teslim alınacaktır? Yılı bilinmeyen fotoğraf için ne yapılması istenmektedir?
Örnek yanıtı gör
Salı günü kütüphanede teslim alınacaktır. Yılı bilinmeyen fotoğrafa “Yıl bilinmiyor.” notu eklenmelidir.
- Teslim alma ile geri verme bilgisini birbirinden ayır.
- Yılın bilinmemesi koşulunda istenen notu bul.
3. Yükün anlamı · 8 puan
Atölyede herkes aynı anda bütün işleri yapmaya çalışınca hazırlık uzadı. Görevleri paylaştıran Selim, “Böylece omzumuzdaki yük hafifledi.” dedi. Arkadaşları kısa sürede masaları düzenledi.
“Omzumuzdaki yük hafifledi” sözünü metindeki anlamıyla açıklayınız. Aynı düşünceyi bu sözdeki mecazı kullanmadan bir cümleyle anlatınız.
Örnek yanıtı gör
Söz, yapılacak işlerin ve sorumluluğun paylaşılınca kolaylaştığını anlatır. “Görevleri paylaşınca işlerimiz kolaylaştı.” denebilir.
- Omuzda taşınan gerçek bir nesne bulunup bulunmadığını kontrol et.
- İş bölümü ile kolaylaşma ilişkisini doğrudan anlat.
4. Bir sözcük iki anlam · 15 puan
I. Öğretmen, sınıfın karanlık köşesini yeni lambayla aydınlattı.
II. Belgelerdeki tarih, yıllardır tartışılan olayı aydınlattı.
“Aydınlatmak” sözcüğünün iki cümledeki anlamını ayrı ayrı açıklayınız. Hangi cümlede fiziksel bir ışık kaynağı vardır? Seçiminizi bir sözcükle kanıtlayınız.
Örnek yanıtı gör
I. cümlede bir yeri ışıklı duruma getirmek, II. cümlede bir olayı anlaşılır hâle getirmek anlamındadır. Fiziksel ışık kaynağı I. cümlededir; “lamba” sözcüğü kanıttır.
- Lamba ve belge sözcüklerinin kurduğu bağlamı karşılaştır.
- Sözcüğün anlamını her bağlamda ayrı belirle.
5. Bir öneri yazısını planlama · 24 puan
Sınıfınızda ders aralarında ortak kitaplık çok dağınık kalmaktadır. Sınıf temsilcisine kısa bir öneri yazısı yazacaksınız.
Önce yazınızın amacını ve okuyucusunu belirtiniz. “Sorun–öneri–beklenen sonuç” sırasına göre üç maddelik plan yapınız. Sonra planınızdaki öneri bölümünü 2–3 cümleyle yazınız.
Örnek yanıtı gör
Amaç: kitaplığın düzenli kullanılmasını sağlamak. Okuyucu: sınıf temsilcisi. Plan: kitaplar yanlış raflara bırakılıyor; raf etiketleri hazırlansın ve dönüşte doğru rafa bırakma kuralı açıklansın; aranan kitap daha kolay bulunsun. Öneri bölümü: Raflara kitap türlerini gösteren küçük etiketler yapıştıralım. Kitabı alan herkesin işini bitirince aynı rafa bırakmasını isteyelim.
- Okurun hangi kararı vermesini istediğini belirle.
- Sorunla ilişkili, sınıfta uygulanabilir çözümü seç ve yaz.
6. Duyuruyu yazım açısından düzelt · 31 puan
ayşe de bursadan gelecek mi
kitapları masada bıraktım çünkü kütüphane kapalıydı
Metni yazım ve noktalama kurallarına uygun biçimde yeniden yazınız. Bağlaç olan de/da ile bulunma ekinin farklı yazımlarına dikkat ediniz.
Örnek yanıtı gör
Ayşe de Bursa’dan gelecek mi?
Kitapları masada bıraktım çünkü kütüphane kapalıydı.
- Özel adlara ve cümle başlangıçlarına bak.
- Bağlaç ile bulunma ekini anlamına göre ayır; cümle türüne uygun son işaretini seç.
Senaryo 5 · Sorular ve örnek yanıtlar
1. Tohum kayıtları · 10 puan
Okulun tohum köşesindeki kavanozların üzerindeki yazılar silinmişti. Mina, hangi tohumun hangi bitkiye ait olduğunu tahmin ederek etiketlemek istemedi. Önce eski kayıtları aradı, sonra fen öğretmenine danıştı. Öğretmeniyle birlikte yalnız türü belirlenen kavanozlara yeni etiket yapıştırdı. Belirsiz kalan iki kavanozu ayrı bir rafa koydu. Acele etmeyen bu titiz çalışma sayesinde yanlış etiketlerin yayılması önlendi.
Mina, etiketleri yazmadan önce hangi iki kaynağa başvurmuştur? Türü belirlenemeyen kavanozları nereye koymuştur?
Örnek yanıtı gör
Eski kayıtlara ve fen öğretmenine başvurmuştur. Türü belirlenemeyen iki kavanozu ayrı bir rafa koymuştur.
- Önce ve sonra sözlerini izleyerek iki kaynağı bul.
- Belirsiz kavanozlarla ilgili açık işlemi belirle.
2. Bir duyurunun bilgileri · 10 puan
Okul müzesi için getirilen aile fotoğrafları salı günü kütüphanede teslim alınacaktır. Fotoğraflar tarandıktan sonra aynı gün sahiplerine verilecektir. Fotoğrafın yılı biliniyorsa arkasına kurşun kalemle yazılması, bilinmiyorsa “Yıl bilinmiyor.” notu eklenmesi istenmektedir.
Fotoğraflar ne zaman ve nerede teslim alınacaktır? Yılı bilinmeyen fotoğraf için ne yapılması istenmektedir?
Örnek yanıtı gör
Salı günü kütüphanede teslim alınacaktır. Yılı bilinmeyen fotoğrafa “Yıl bilinmiyor.” notu eklenmelidir.
- Teslim alma ile geri verme bilgisini birbirinden ayır.
- Yılın bilinmemesi koşulunda istenen notu bul.
3. Bilgilendirici metnin odağı · 14 puan
Kentlerde sert zeminler yağmur suyunun toprağa ulaşmasını zorlaştırır. Geçirgen taşlar ise aralarındaki boşluklardan suyun toprağa sızmasına izin verir. Bu uygulama su birikmesini azaltmaya yardımcı olabilir. Ancak yüzeydeki boşluklar çamurla dolarsa sistemin etkisi azalır; bu nedenle düzenli bakım gerekir.
Bu metni temsil eden üç anahtar kelime veya kelime grubu belirleyiniz. Bunlardan ikisinin metnin açıklama düzenindeki yerini birer cümleyle açıklayınız.
Örnek yanıtı gör
Geçirgen zemin, yağmur suyu ve bakım anahtar kelimelerdir. Yağmur suyunun toprağa ulaşamaması sorunu başlatır; geçirgen zemin bu soruna çözüm olarak açıklanır. Bakım da çözümün çalışması için gereken koşuldur.
- Metnin neyi sorun, neyi çözüm olarak anlattığını bul.
- Temel kavramları genel sıfatlardan ayır.
4. Yükün anlamı · 8 puan
Atölyede herkes aynı anda bütün işleri yapmaya çalışınca hazırlık uzadı. Görevleri paylaştıran Selim, “Böylece omzumuzdaki yük hafifledi.” dedi. Arkadaşları kısa sürede masaları düzenledi.
“Omzumuzdaki yük hafifledi” sözünü metindeki anlamıyla açıklayınız. Aynı düşünceyi bu sözdeki mecazı kullanmadan bir cümleyle anlatınız.
Örnek yanıtı gör
Söz, yapılacak işlerin ve sorumluluğun paylaşılınca kolaylaştığını anlatır. “Görevleri paylaşınca işlerimiz kolaylaştı.” denebilir.
- Omuzda taşınan gerçek bir nesne bulunup bulunmadığını kontrol et.
- İş bölümü ile kolaylaşma ilişkisini doğrudan anlat.
5. Bir sözcük iki anlam · 13 puan
I. Öğretmen, sınıfın karanlık köşesini yeni lambayla aydınlattı.
II. Belgelerdeki tarih, yıllardır tartışılan olayı aydınlattı.
“Aydınlatmak” sözcüğünün iki cümledeki anlamını ayrı ayrı açıklayınız. Hangi cümlede fiziksel bir ışık kaynağı vardır? Seçiminizi bir sözcükle kanıtlayınız.
Örnek yanıtı gör
I. cümlede bir yeri ışıklı duruma getirmek, II. cümlede bir olayı anlaşılır hâle getirmek anlamındadır. Fiziksel ışık kaynağı I. cümlededir; “lamba” sözcüğü kanıttır.
- Lamba ve belge sözcüklerinin kurduğu bağlamı karşılaştır.
- Sözcüğün anlamını her bağlamda ayrı belirle.
6. Bir öneri yazısını planlama · 20 puan
Sınıfınızda ders aralarında ortak kitaplık çok dağınık kalmaktadır. Sınıf temsilcisine kısa bir öneri yazısı yazacaksınız.
Önce yazınızın amacını ve okuyucusunu belirtiniz. “Sorun–öneri–beklenen sonuç” sırasına göre üç maddelik plan yapınız. Sonra planınızdaki öneri bölümünü 2–3 cümleyle yazınız.
Örnek yanıtı gör
Amaç: kitaplığın düzenli kullanılmasını sağlamak. Okuyucu: sınıf temsilcisi. Plan: kitaplar yanlış raflara bırakılıyor; raf etiketleri hazırlansın ve dönüşte doğru rafa bırakma kuralı açıklansın; aranan kitap daha kolay bulunsun. Öneri bölümü: Raflara kitap türlerini gösteren küçük etiketler yapıştıralım. Kitabı alan herkesin işini bitirince aynı rafa bırakmasını isteyelim.
- Okurun hangi kararı vermesini istediğini belirle.
- Sorunla ilişkili, sınıfta uygulanabilir çözümü seç ve yaz.
7. Duyuruyu yazım açısından düzelt · 25 puan
ayşe de bursadan gelecek mi
kitapları masada bıraktım çünkü kütüphane kapalıydı
Metni yazım ve noktalama kurallarına uygun biçimde yeniden yazınız. Bağlaç olan de/da ile bulunma ekinin farklı yazımlarına dikkat ediniz.
Örnek yanıtı gör
Ayşe de Bursa’dan gelecek mi?
Kitapları masada bıraktım çünkü kütüphane kapalıydı.
- Özel adlara ve cümle başlangıçlarına bak.
- Bağlaç ile bulunma ekini anlamına göre ayır; cümle türüne uygun son işaretini seç.
Senaryo 6 · Sorular ve örnek yanıtlar
1. Titiz çalışma · 11 puan
Okulun tohum köşesindeki kavanozların üzerindeki yazılar silinmişti. Mina, hangi tohumun hangi bitkiye ait olduğunu tahmin ederek etiketlemek istemedi. Önce eski kayıtları aradı, sonra fen öğretmenine danıştı. Öğretmeniyle birlikte yalnız türü belirlenen kavanozlara yeni etiket yapıştırdı. Belirsiz kalan iki kavanozu ayrı bir rafa koydu. Acele etmeyen bu titiz çalışma sayesinde yanlış etiketlerin yayılması önlendi.
“Titiz” sözcüğünün metindeki anlamını tahmin ediniz. Mina’nın iki davranışını bu anlamı destekleyen kanıt olarak yazınız.
Örnek yanıtı gör
Titiz, bir işi ayrıntılarına dikkat ederek özenle yapan demektir. Mina’nın eski kayıtları araştırması ve öğretmene danışmadan tahminle etiket yapıştırmaması bunu gösterir.
- Etiketleme öncesindeki kontrol davranışlarını bul.
- Bu davranışların ortak niteliğini sözcüğün anlamı olarak açıkla.
2. Tohum kayıtları · 10 puan
Okulun tohum köşesindeki kavanozların üzerindeki yazılar silinmişti. Mina, hangi tohumun hangi bitkiye ait olduğunu tahmin ederek etiketlemek istemedi. Önce eski kayıtları aradı, sonra fen öğretmenine danıştı. Öğretmeniyle birlikte yalnız türü belirlenen kavanozlara yeni etiket yapıştırdı. Belirsiz kalan iki kavanozu ayrı bir rafa koydu. Acele etmeyen bu titiz çalışma sayesinde yanlış etiketlerin yayılması önlendi.
Mina, etiketleri yazmadan önce hangi iki kaynağa başvurmuştur? Türü belirlenemeyen kavanozları nereye koymuştur?
Örnek yanıtı gör
Eski kayıtlara ve fen öğretmenine başvurmuştur. Türü belirlenemeyen iki kavanozu ayrı bir rafa koymuştur.
- Önce ve sonra sözlerini izleyerek iki kaynağı bul.
- Belirsiz kavanozlarla ilgili açık işlemi belirle.
3. Bir duyurunun bilgileri · 10 puan
Okul müzesi için getirilen aile fotoğrafları salı günü kütüphanede teslim alınacaktır. Fotoğraflar tarandıktan sonra aynı gün sahiplerine verilecektir. Fotoğrafın yılı biliniyorsa arkasına kurşun kalemle yazılması, bilinmiyorsa “Yıl bilinmiyor.” notu eklenmesi istenmektedir.
Fotoğraflar ne zaman ve nerede teslim alınacaktır? Yılı bilinmeyen fotoğraf için ne yapılması istenmektedir?
Örnek yanıtı gör
Salı günü kütüphanede teslim alınacaktır. Yılı bilinmeyen fotoğrafa “Yıl bilinmiyor.” notu eklenmelidir.
- Teslim alma ile geri verme bilgisini birbirinden ayır.
- Yılın bilinmemesi koşulunda istenen notu bul.
4. Bilgilendirici metnin odağı · 15 puan
Kentlerde sert zeminler yağmur suyunun toprağa ulaşmasını zorlaştırır. Geçirgen taşlar ise aralarındaki boşluklardan suyun toprağa sızmasına izin verir. Bu uygulama su birikmesini azaltmaya yardımcı olabilir. Ancak yüzeydeki boşluklar çamurla dolarsa sistemin etkisi azalır; bu nedenle düzenli bakım gerekir.
Bu metni temsil eden üç anahtar kelime veya kelime grubu belirleyiniz. Bunlardan ikisinin metnin açıklama düzenindeki yerini birer cümleyle açıklayınız.
Örnek yanıtı gör
Geçirgen zemin, yağmur suyu ve bakım anahtar kelimelerdir. Yağmur suyunun toprağa ulaşamaması sorunu başlatır; geçirgen zemin bu soruna çözüm olarak açıklanır. Bakım da çözümün çalışması için gereken koşuldur.
- Metnin neyi sorun, neyi çözüm olarak anlattığını bul.
- Temel kavramları genel sıfatlardan ayır.
5. Yükün anlamı · 8 puan
Atölyede herkes aynı anda bütün işleri yapmaya çalışınca hazırlık uzadı. Görevleri paylaştıran Selim, “Böylece omzumuzdaki yük hafifledi.” dedi. Arkadaşları kısa sürede masaları düzenledi.
“Omzumuzdaki yük hafifledi” sözünü metindeki anlamıyla açıklayınız. Aynı düşünceyi bu sözdeki mecazı kullanmadan bir cümleyle anlatınız.
Örnek yanıtı gör
Söz, yapılacak işlerin ve sorumluluğun paylaşılınca kolaylaştığını anlatır. “Görevleri paylaşınca işlerimiz kolaylaştı.” denebilir.
- Omuzda taşınan gerçek bir nesne bulunup bulunmadığını kontrol et.
- İş bölümü ile kolaylaşma ilişkisini doğrudan anlat.
6. Söz varlığını kullan · 18 puan
Mahallenizdeki bir parkı birlikte düzenlediğinizi düşününüz.
4–5 cümlelik bir paragraf yazınız. “dayanışma” sözcüğünü ve “el birliğiyle” sözünü anlamına uygun kullanınız. Paragrafta bir işi ayrıntılı anlatmak için iki farklı, uygun fiile yer veriniz.
Örnek yanıtı gör
Parkı el birliğiyle düzenlemek için toplandık. Bir grup kuruyan yaprakları topladı, diğer grup bankları sildi. Aramızdaki dayanışma, uzun görünen işi kolaylaştırdı. Akşam ayrılırken kullandığımız araçları da yerlerine koyduk.
- Parkta yapılan gerçekçi işleri sırala.
- İstenen sözleri yalnız eklemek yerine olayın anlamına bağla.
7. Duyuruyu yazım açısından düzelt · 28 puan
ayşe de bursadan gelecek mi
kitapları masada bıraktım çünkü kütüphane kapalıydı
Metni yazım ve noktalama kurallarına uygun biçimde yeniden yazınız. Bağlaç olan de/da ile bulunma ekinin farklı yazımlarına dikkat ediniz.
Örnek yanıtı gör
Ayşe de Bursa’dan gelecek mi?
Kitapları masada bıraktım çünkü kütüphane kapalıydı.
- Özel adlara ve cümle başlangıçlarına bak.
- Bağlaç ile bulunma ekini anlamına göre ayır; cümle türüne uygun son işaretini seç.
Kapsam ve kaynak
Özgün yazılı hazırlık sorularıdır. Resmî sınav soruları değildir. Bazı sorular farklı senaryolarda tekrar kullanılır; senaryolar birbirinden bağımsız denemeler olarak değerlendirilmemelidir.