Beden Eğitimi ve Spor

1. Aynı süre, farklı düzen

Bir etüt kulübü, 60 dakikanın 6 dakikasını öğretmenin uygun gördüğü hareket aralarına ayıracak. Kesintisiz oturma 20 dakikayı aşmayacak. Şeritlerde O oturmayı, H hareket arasını gösteriyor; yazılan sayılar dakikadır. Şeritler ölçekli çizilmemiştir.

Görseldeki bilgiler: Dört zaman şeridi: P: O 54–H 6. R: O 27–H 3–O 27–H 3. S: O 18–H 2–O 18–H 2–O 18–H 2. T: O 20–H 5–O 30–H 5.

Hangi plan, toplam süreyi koruyarak iki koşulu da karşılar?

1. P; hareketi tek parçada tamamladığı için.
2. R; oturmayı iki eşit parçaya böldüğü için.
3. S; hareket toplamı 6, en uzun oturma 18 olduğu için.
4. T; iki hareket arası bulunduğu için.

2. Önceki kaydı unutmamak

Öğretmen, gönüllü iki öğrencinin aynı kısa oyun öncesindeki ve sonrasındaki solunum gözlemlerini kaydediyor. “Oyun sonunda ikisinin solunumu da hızlı; demek ki aynı ölçüde değişti.” yorumu yapılıyor. Kayıt sağlık tanısı veya öğrencileri sıralamak için kullanılmayacak.

Görseldeki bilgiler: Gözlem tablosu: Öğrenci | Oyun öncesi | Hemen sonrası | Dinlenme sonrası. Ece | olağan | hızlı | olağan. Arda | hızlı | hızlı | olağan. “Olağan”, öğrencinin kendi dinlenme gözlemine göredir.

Hangi değerlendirme hem başlangıç kaydını hem son kaydı dikkate alır?

1. Ece’de hızlanma kaydı var; Arda’da aynı değişim gösterilmemiştir. İkisinde de son gözlem olağandır.
2. İkisi de oyundan sonra hızlı soluduğundan değişimleri eşittir; önceki kayıt gerekmez.
3. Arda başlangıçta hızlı soluduğundan daha zindedir; son kayıt bu sıralamayı doğrular.
4. Son gözlem olağan olduğundan oyun sırasında hiçbir değişiklik olmadığı söylenebilir.

3. Terlemek neyi gösterir?

Ada, serin salondaki oyundan sonra az; sıcak bahçedeki aynı oyundan sonra daha çok terlediğini yazıyor. İki uygulama da sekiz dakika sürmüş. Arkadaşı, ikinci kayda bakarak Ada’nın daha çok hareket ettiğini söylüyor.

Bu iddiayı incelemek için en uygun sonraki adım hangisidir?

1. Ortamı da benzer tutarak hareketi yeniden gözlemek.
2. Yalnız süreler eşit olduğu için iddiayı kabul etmek.
3. İkinci kaydı silip serin ortamdaki kaydı kullanmak.
4. Yalnız ter miktarını karşılaştırıp karar vermek.

4. Herkese sıra gelsin

Bir oyunda dört öğrenci hedefe atış yapıyor. İlk denemede fırsatlar sırayla 6, 4, 1 ve 1 olmuş. Öğretmen toplam 12 fırsatı koruyarak herkesin eşit katılmasını istiyor.

Hangi kural bu hedefi doğrudan karşılar?

1. Başarılı atış yapan öğrenci yeniden atar.
2. Her öğrenci sırayla bir atış yapar; üç tur tamamlanır.
3. İlk iki öğrenci altışar atış yapar.
4. Her öğrenci istediği zaman atış yapar.

5. Teneffüs önerisini onar

Sınıfın öneri kutusuna “Teneffüste herkes aynı hızlı koşuyu yapsın.” notu atılıyor. Bazı öğrenciler koşmak yerine farklı hareketler seçmek istiyor; bahçenin bir kısmı da o gün kapalı.

Katılımı ve kullanılabilir alanı birlikte gözeten bir öneri yaz. Önerinin iki gerekçesini belirt.

6. Değişen tek şey mi?

İki grubun top aktarımı karşılaştırılıyor. İlk grup yumuşak topla kısa mesafede, ikinci grup farklı topla uzun mesafede çalışıyor. İkinci grubun aktarımı daha az isabetli bulunuyor.

Yalnız mesafenin etkisini daha iyi incelemek için ne yapılmalıdır?

1. Topu ve mesafeyi birlikte yeniden değiştirmek.
2. İki grubun ilk sonuçlarını doğrudan karşılaştırmak.
3. Yalnız daha iyi sonuca sahip grubun kaydını tutmak.
4. Aynı grupla ve aynı topla iki farklı mesafeyi denemek.

7. Geri bildirim kartı

Bir öğrenci topu arkadaşına göndermeden önce ona bakıyor; fakat arkadaşı hazır olduğunu söylemeden topu atıyor. Sonraki denemede iletişim geliştirilmek isteniyor.

Hangi geri bildirim gözleme dayanır ve sonraki denemeyi yönlendirir?

1. Arkadaşına baktın; şimdi hazır işaretini de bekle.
2. Topu daha uzağa atarsan iletişimin düzelir.
3. Arkadaşına bakman her durumda yeterlidir.
4. Bu denemede sorun yok; aynı biçimde sürdür.

8. Bir günün sonucu

Mert bir hareketli teneffüsten sonra kendini daha canlı hissettiğini yazıyor. Ertesi gün teneffüsü oturarak geçiriyor ve yine canlı hissettiğini belirtiyor. Uyku ve o günkü etkinlikleri kaydedilmemiş.

“Canlı hissetmenin tek nedeni hareketli teneffüstür.” yargısını iki kaydı kullanarak değerlendir.

9. Yağmur başlayınca

Kulübün planı bahçede eşli oyun oynamaktır. Yağmur başlayınca bahçe kullanılmıyor. Kapalı salonda koşuya ayrılan yer yok, fakat öğretmen sabit konumda kontrollü top aktarmaya uygun bir bölüm belirliyor.

Hangi değişiklik planın ortak katılım amacını korur?

1. Bahçe açılana kadar kapalı kapının önünde koşmak.
2. Salondaki boşluğu artırmak için eşleri tamamen kaldırmak.
3. Uygun bölümde eşli, kontrollü top aktarımına geçmek.
4. Bahçe oyununun bütün hareketlerini dar salonda aynen yapmak.

10. Süre kaydındaki boşluk

Ece “Oyunum 10 dakika sürdü.”, Bora “Ben 8 dakika hareket ettim.” diyor. Ece’nin süresine sıra bekleme de dâhil; Bora yalnız hareket ettiği süreyi kaydetmiş.

İki öğrencinin hareket süresini karşılaştırmak için hangi kayıt gerekir?

1. 10 ve 8 sayılarıyla doğrudan Ece’yi daha hareketli saymak.
2. İkisinin de oyununun adını öğrenip süreleri aynı bırakmak.
3. Bora’nın kaydına tahmini bekleme süresi eklemek.
4. İkisinde de yalnız hareket edilen süreyi aynı kuralla kaydetmek.

11. Gözlem ve yorum

Ders sonunda Selin “Oyun sonrası daha hızlı soludum.”, Deniz “Bu yüzden sınıfın en sağlıklısı sensin.” diyor. Başlangıç gözlemleri ve başka sağlık bilgileri bulunmuyor.

İki cümleyi gözlem ve yorum olarak ayır; yorumun neden bu kayıttan çıkarılamayacağını açıkla.

12. Bekleme azalınca

A planında her öğrenci 2 dakika hareket edip 6 dakika sıra bekliyor. B planında iki eş zamanlı istasyonla her öğrenci 5 dakika hareket edip 3 dakika bekliyor. İki plan da öğretmen tarafından uygun bulunmuş ve 8 dakika sürüyor.

Aynı toplam sürede hareket fırsatını artırmak isteyen sınıf hangi gerekçeyi kullanmalıdır?

1. A’da beklemek daha uzun olduğu için hareket fırsatı daha çoktur.
2. B’de hareket artarken bekleme aynı miktarda azalır.
3. B daha uzun sürdüğü için daha çok hareket sağlar.
4. İstasyon sayısı artınca herkesin sağlık düzeyi kesin yükselir.

13. Ortak işaretin yeri

Top aktarımında üç adım kullanılacak: alıcının hazır işareti, kontrollü gönderme, sıradaki eşe geçme. Bir grup hazır işaretini topu gönderdikten sonra veriyor.

Hangi düzeltme hem iletişimi hem sırayı korur?

1. Gönderme → sıradaki eşe geçme → hazır işareti.
2. Hazır işareti → sıradaki eşe geçme → gönderme.
3. Hazır işareti → gönderme → sıradaki eşe geçme.
4. Sıradaki eşe geçme → gönderme → hazır işareti.

14. Yeni katılan arkadaş

Bir öğrenci oyuna ilk kez katılıyor. Diğerleri kuralı biliyor fakat açıklamadan hızlıca başlıyor. Yeni öğrenci birkaç tur boyunca ne zaman katılacağını anlayamıyor.

Oyunu tümüyle değiştirmeden bu öğrencinin katılımını artıracak iki adımlı bir başlangıç düzeni yaz.

15. Hareket dizisindeki değişiklik

Öğretmen bir oyunda dört işaret kullanıyor: adım, alkış, dur, dön. Her işaret bir kez uygulanacak. Alkış adımdan sonra, dönme durmadan önce yapılacak; dizi adımla başlayacak.

Hangi dizi bütün kurallara uyar?

1. Adım → alkış → dön → dur.
2. Adım → alkış → dur → dön.
3. Adım → dön → alkış → dön.
4. Dön → adım → alkış → dur.

16. Günlüğün eksik satırı

Nehir üç günlük hareket günlüğüne yalnız oyun adlarını yazmış. İki günde “yakalama oyunu”, bir günde “yürüyüş” var. Hangi gün daha çok hareket ettiğini belirlemek istiyor.

Günlüğe hangi iki bilgiyi eklemelidir? Bu bilgilerin neden oyun adından daha yararlı olduğunu açıkla.

17. Bir arkadaşın sözü

Öğretmenin uygun bulduğu etkinlikte bir öğrenci rahatsız hissettiğini söylüyor. Arkadaşı “Takımın turu bitmedi, bunu sonra söylersin.” diye karşılık veriyor.

Takımın düzenini korurken öğrencinin bildirimini geciktirmeyen bir çözüm öner ve gerekçelendir.

18. Gözlemci de oyuncu olsun

Altı kişilik takımda her tur iki öğrenci oyunu gözleyip hazır işaretlerinin kullanılıp kullanılmadığını not ediyor; dört öğrenci oynuyor. Üç turda herkes bir kez gözlemci, iki kez oyuncu olacak. İlk tur gözlemciler A ve B, ikinci tur C ve D.

Üçüncü tur için hangi karar ve görev açıklaması uygundur?

1. A ve B yeniden gözler; en iyi oyuncuyu seçer.
2. E ve F gözler; yalnız atış isabetlerini kaydeder.
3. C ve E gözler; hazır işaretlerini kaydeder.
4. E ve F gözler; yalnız hazır işaretinin kullanılışını kaydeder.

19. Alan daraldığında strateji

Kontrollü top yuvarlama oyununda iki eş karşılıklı çalışıyor. Salonun sağ bölümü başka etkinliğe ayrılıyor. Öğretmen soldaki uygun bölümde her eşin kendi doğrultusunda kalmasını, başkasının topunu almaya gitmemesini istiyor.

Top yan doğrultuya kaçarsa oyunu ve ortak alanı gözeten bir kural yaz; bu kuralın iki yararını açıkla.

20. Bir haftalık karşılaştırma

Kulüp, sırayı kısaltan yeni bir oyun düzenini denemek istiyor. Eski düzende herkesin bekleme ve hareket süresi kayıtlı. Yeni düzen için aynı alan, süre ve araçlar kullanılabilecek.

Yeni düzenin katılımı artırıp artırmadığını inceleyen üç adımlı bir kayıt planı yaz.