Yazılıya birlikte hazırlanalım.   5–12. sınıf
✦ 0 GO coinGO
Şu an çevrim dışısın. Daha önce açtığın bazı sayfaları kullanabilirsin; yeni PDF’ler için bağlantı gerekir.

2026–2027 · 1. DÖNEM 1. YAZILI

5. Sınıf Sosyal Bilgiler
Senaryona göre yazdır, çöz.

Okulunun seçtiği senaryoyu aç. Önce öğrenci kâğıdını çöz; sonra açıklamalı yanıtlar ve puanlama ölçütleriyle kontrol et.

5 senaryoA4 PDFSoruya özel rubrik

Ekrandan çalış

Metni büyütmek veya ekran okuyucuyla çalışmak için senaryonu aç.

Senaryo 1 · Sorular ve örnek yanıtlar

1. Bir öğrenci, farklı roller · 18 puan

Deniz evde küçük kardeşine kitap okur. Okulda sınıf temsilcisi seçilmiştir. Hafta sonunda basketbol takımında oyuncudur.

Deniz’in iki farklı grubunu ve her gruptaki rolünü yazınız. Rollerinin neden farklı olduğunu açıklayınız.

Örnek yanıtı gör

Aile grubunda ağabey/abla ya da kardeş rolündedir; kardeşine kitap okuyarak destek olur. Sınıf grubunda temsilci rolündedir; sınıfın görüşlerini iletmesi beklenir. Grupların amaçları ve sorumlulukları farklı olduğundan aynı kişinin rolleri de değişir.

  1. Aile grubunda ağabey/abla ya da kardeş rolündedir; kardeşine kitap okuyarak destek olur.
  2. Sınıf grubunda temsilci rolündedir; sınıfın görüşlerini iletmesi beklenir.
  3. Grupların amaçları ve sorumlulukları farklı olduğundan aynı kişinin rolleri de değişir.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

2. Kültür günü · 18 puan

Sınıfın kültür gününde her öğrenci ailesinde yapılan bir yemeği tanıtacaktır. Bir öğrenci, tanımadığı bir yemeği görünce onunla alay eder; tanıtan arkadaşı konuşmayı bırakır.

Alay etmenin birlikte yaşamaya bir etkisini açıklayınız. Saygılı bir davranış önerip bu davranışın etkisini belirtiniz.

Örnek yanıtı gör

Alay, arkadaşın kendini dışlanmış hissetmesine ve etkinliğe katılmaktan çekinmesine yol açar. Yemeğin nasıl yapıldığını nazikçe sormak veya arkadaşını sözünü kesmeden dinlemek uygun bir davranıştır. Bu davranış farklı kültürel özelliklerin tanınmasını ve öğrenciler arasında güveni destekler.

  1. Alay, arkadaşın kendini dışlanmış hissetmesine ve etkinliğe katılmaktan çekinmesine yol açar.
  2. Yemeğin nasıl yapıldığını nazikçe sormak veya arkadaşını sözünü kesmeden dinlemek uygun bir davranıştır.
  3. Bu davranış farklı kültürel özelliklerin tanınmasını ve öğrenciler arasında güveni destekler.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

3. Ortak şenlik · 18 puan

Mahalle şenliğinde farklı yörelere ait halk oyunları oynanacaktır. Kurul yalnız çoğunluğun bildiği oyuna yer vermeyi önerir. Diğer gruplar da kendi oyunlarını tanıtmak ister.

Herkesin katılımını gözeten bir düzenleme öneriniz. Önerinizin kültürel saygı ve birlikte yaşamayla ilişkisini açıklayınız.

Örnek yanıtı gör

Programda farklı grupların oyunlarına süre ayrılabilir veya dönüşümlü gösteriler düzenlenebilir. Farklı grupların kendilerini tanıtabilmesi kültürel özelliklerinin değerli görüldüğünü gösterir. Adil katılım, dışlanmayı azaltarak ortak etkinliğe aidiyeti güçlendirir.

  1. Programda farklı grupların oyunlarına süre ayrılabilir veya dönüşümlü gösteriler düzenlenebilir.
  2. Farklı grupların kendilerini tanıtabilmesi kültürel özelliklerinin değerli görüldüğünü gösterir.
  3. Adil katılım, dışlanmayı azaltarak ortak etkinliğe aidiyeti güçlendirir.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

4. Kitap dayanışması · 16 puan

Okulda bazı öğrencilerin okuyabilecekleri yaş düzeyine uygun kitaplara ulaşmakta zorlandığı belirlenmiştir. Kulübün üç gönüllüsü, kullanılabilir kitaplar ve boş bir rafı vardır.

Bu ihtiyaca uygun bir dayanışma planı yazınız: bir görev paylaşımı, kitapların uygunluğunu denetleme yolu ve dağıtımda uyulacak bir ilke belirtiniz.

Örnek yanıtı gör

Bir gönüllü kitap toplama duyurusunu, biri kitap kontrolünü, biri ödünç/dağıtım kaydını üstlenebilir. Kitapların yaşa uygunluğu ve eksik/yırtık sayfa bulunup bulunmadığı kontrol edilir. Dağıtım ihtiyaca göre ve öğrencilerin isimlerini teşhir etmeden yapılır.

  1. Bir gönüllü kitap toplama duyurusunu, biri kitap kontrolünü, biri ödünç/dağıtım kaydını üstlenebilir.
  2. Kitapların yaşa uygunluğu ve eksik/yırtık sayfa bulunup bulunmadığı kontrol edilir.
  3. Dağıtım ihtiyaca göre ve öğrencilerin isimlerini teşhir etmeden yapılır.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

5. Su kesintisine destek · 15 puan

Mahallede kısa süreli su kesintisi vardır. Bazı yaşlı komşuların su taşıması güçtür. Öğrenciler yardım etmek ister.

Öğrencilerin yetişkin gözetiminde yapabileceği iki görev öneriniz. Yardımın güvenli ve ihtiyaca uygun olmasını sağlayacak bir önlem yazınız.

Örnek yanıtı gör

Öğrenciler bir yetişkinle ihtiyaç sahibi komşuların talebini öğrenip listeleyebilir. Hafif kapların düzenlenmesine veya kapalı içme suyunun yetişkinlerle ulaştırılmasına katkı verebilir. Yetişkin gözetimi, ağır yük taşımama ve suyun güvenli kaynaktan sağlanması gibi bir önlem alınmalıdır.

  1. Öğrenciler bir yetişkinle ihtiyaç sahibi komşuların talebini öğrenip listeleyebilir.
  2. Hafif kapların düzenlenmesine veya kapalı içme suyunun yetişkinlerle ulaştırılmasına katkı verebilir.
  3. Yetişkin gözetimi, ağır yük taşımama ve suyun güvenli kaynaktan sağlanması gibi bir önlem alınmalıdır.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

6. İlin göreceli konumu · 15 puan

Bir il; doğusunda yüksek dağlar, batısında deniz, güneyinde büyük bir liman kenti bulunan bölgede yer alır. İl merkezinden limana kara yolu bağlantısı vardır.

İlin göreceli konumunu gösteren iki özellik yazınız. Bu özelliklerden birinin ulaşım veya ticarete etkisini açıklayınız.

Örnek yanıtı gör

Batısında deniz bulunması göreceli konum özelliğidir. Güneyindeki liman kentine kara yoluyla bağlı olması göreceli konum özelliğidir. Liman bağlantısı malların deniz ulaşımına aktarılmasını ve ticareti kolaylaştırabilir.

  1. Batısında deniz bulunması göreceli konum özelliğidir.
  2. Güneyindeki liman kentine kara yoluyla bağlı olması göreceli konum özelliğidir.
  3. Liman bağlantısı malların deniz ulaşımına aktarılmasını ve ticareti kolaylaştırabilir.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

Senaryo 2 · Sorular ve örnek yanıtlar

1. Bir öğrenci, farklı roller · 15 puan

Deniz evde küçük kardeşine kitap okur. Okulda sınıf temsilcisi seçilmiştir. Hafta sonunda basketbol takımında oyuncudur.

Deniz’in iki farklı grubunu ve her gruptaki rolünü yazınız. Rollerinin neden farklı olduğunu açıklayınız.

Örnek yanıtı gör

Aile grubunda ağabey/abla ya da kardeş rolündedir; kardeşine kitap okuyarak destek olur. Sınıf grubunda temsilci rolündedir; sınıfın görüşlerini iletmesi beklenir. Grupların amaçları ve sorumlulukları farklı olduğundan aynı kişinin rolleri de değişir.

  1. Aile grubunda ağabey/abla ya da kardeş rolündedir; kardeşine kitap okuyarak destek olur.
  2. Sınıf grubunda temsilci rolündedir; sınıfın görüşlerini iletmesi beklenir.
  3. Grupların amaçları ve sorumlulukları farklı olduğundan aynı kişinin rolleri de değişir.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

2. Kütüphane ekibi · 15 puan

Kütüphane kulübünde Ece kitap kayıtlarını tutuyor, Ali rafları düzenliyor. Kitap ödünç almak isteyen öğrencilerin kaydını Ece yapıyor; Ali kitabın yerini gösteriyor.

Ece ve Ali’nin ortak grubunu yazınız. Görevlerinin birbirini nasıl tamamladığını bir işlem sırasıyla açıklayınız.

Örnek yanıtı gör

İkisinin ortak grubu kütüphane kulübüdür. Ali istenen kitabın bulunmasını sağlar. Ece ödünç kaydını tutar; kitabın bulunması ve kaydedilmesi birlikte düzenli ödünç hizmetini sağlar.

  1. İkisinin ortak grubu kütüphane kulübüdür.
  2. Ali istenen kitabın bulunmasını sağlar.
  3. Ece ödünç kaydını tutar; kitabın bulunması ve kaydedilmesi birlikte düzenli ödünç hizmetini sağlar.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

3. Kültür günü · 15 puan

Sınıfın kültür gününde her öğrenci ailesinde yapılan bir yemeği tanıtacaktır. Bir öğrenci, tanımadığı bir yemeği görünce onunla alay eder; tanıtan arkadaşı konuşmayı bırakır.

Alay etmenin birlikte yaşamaya bir etkisini açıklayınız. Saygılı bir davranış önerip bu davranışın etkisini belirtiniz.

Örnek yanıtı gör

Alay, arkadaşın kendini dışlanmış hissetmesine ve etkinliğe katılmaktan çekinmesine yol açar. Yemeğin nasıl yapıldığını nazikçe sormak veya arkadaşını sözünü kesmeden dinlemek uygun bir davranıştır. Bu davranış farklı kültürel özelliklerin tanınmasını ve öğrenciler arasında güveni destekler.

  1. Alay, arkadaşın kendini dışlanmış hissetmesine ve etkinliğe katılmaktan çekinmesine yol açar.
  2. Yemeğin nasıl yapıldığını nazikçe sormak veya arkadaşını sözünü kesmeden dinlemek uygun bir davranıştır.
  3. Bu davranış farklı kültürel özelliklerin tanınmasını ve öğrenciler arasında güveni destekler.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

4. Ortak şenlik · 15 puan

Mahalle şenliğinde farklı yörelere ait halk oyunları oynanacaktır. Kurul yalnız çoğunluğun bildiği oyuna yer vermeyi önerir. Diğer gruplar da kendi oyunlarını tanıtmak ister.

Herkesin katılımını gözeten bir düzenleme öneriniz. Önerinizin kültürel saygı ve birlikte yaşamayla ilişkisini açıklayınız.

Örnek yanıtı gör

Programda farklı grupların oyunlarına süre ayrılabilir veya dönüşümlü gösteriler düzenlenebilir. Farklı grupların kendilerini tanıtabilmesi kültürel özelliklerinin değerli görüldüğünü gösterir. Adil katılım, dışlanmayı azaltarak ortak etkinliğe aidiyeti güçlendirir.

  1. Programda farklı grupların oyunlarına süre ayrılabilir veya dönüşümlü gösteriler düzenlenebilir.
  2. Farklı grupların kendilerini tanıtabilmesi kültürel özelliklerinin değerli görüldüğünü gösterir.
  3. Adil katılım, dışlanmayı azaltarak ortak etkinliğe aidiyeti güçlendirir.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

5. Kitap dayanışması · 15 puan

Okulda bazı öğrencilerin okuyabilecekleri yaş düzeyine uygun kitaplara ulaşmakta zorlandığı belirlenmiştir. Kulübün üç gönüllüsü, kullanılabilir kitaplar ve boş bir rafı vardır.

Bu ihtiyaca uygun bir dayanışma planı yazınız: bir görev paylaşımı, kitapların uygunluğunu denetleme yolu ve dağıtımda uyulacak bir ilke belirtiniz.

Örnek yanıtı gör

Bir gönüllü kitap toplama duyurusunu, biri kitap kontrolünü, biri ödünç/dağıtım kaydını üstlenebilir. Kitapların yaşa uygunluğu ve eksik/yırtık sayfa bulunup bulunmadığı kontrol edilir. Dağıtım ihtiyaca göre ve öğrencilerin isimlerini teşhir etmeden yapılır.

  1. Bir gönüllü kitap toplama duyurusunu, biri kitap kontrolünü, biri ödünç/dağıtım kaydını üstlenebilir.
  2. Kitapların yaşa uygunluğu ve eksik/yırtık sayfa bulunup bulunmadığı kontrol edilir.
  3. Dağıtım ihtiyaca göre ve öğrencilerin isimlerini teşhir etmeden yapılır.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

6. Su kesintisine destek · 13 puan

Mahallede kısa süreli su kesintisi vardır. Bazı yaşlı komşuların su taşıması güçtür. Öğrenciler yardım etmek ister.

Öğrencilerin yetişkin gözetiminde yapabileceği iki görev öneriniz. Yardımın güvenli ve ihtiyaca uygun olmasını sağlayacak bir önlem yazınız.

Örnek yanıtı gör

Öğrenciler bir yetişkinle ihtiyaç sahibi komşuların talebini öğrenip listeleyebilir. Hafif kapların düzenlenmesine veya kapalı içme suyunun yetişkinlerle ulaştırılmasına katkı verebilir. Yetişkin gözetimi, ağır yük taşımama ve suyun güvenli kaynaktan sağlanması gibi bir önlem alınmalıdır.

  1. Öğrenciler bir yetişkinle ihtiyaç sahibi komşuların talebini öğrenip listeleyebilir.
  2. Hafif kapların düzenlenmesine veya kapalı içme suyunun yetişkinlerle ulaştırılmasına katkı verebilir.
  3. Yetişkin gözetimi, ağır yük taşımama ve suyun güvenli kaynaktan sağlanması gibi bir önlem alınmalıdır.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

7. Kampanyayı iyileştirme · 12 puan

Kışlık giysi kampanyasında çok sayıda yetişkin montu, fakat az sayıda çocuk montu toplanmıştır. İhtiyaç listesinde çocuk montlarının daha çok gerektiği görülür.

Kampanyadaki uyumsuzluğu belirtiniz. Bir düzeltme ve yapılan düzeltmenin işe yarayıp yaramadığını gösterecek bir kontrol öneriniz.

Örnek yanıtı gör

Toplanan giysilerin beden/yaş dağılımı ihtiyaç listesiyle örtüşmemektedir. Duyuru çocuk montu ve gerekli bedenler belirtilerek yenilenebilir; kullanılabilirlik de kontrol edilir. Yeni gelen montlar ihtiyaç listesiyle karşılaştırılarak karşılanmayan talepler sayılır.

  1. Toplanan giysilerin beden/yaş dağılımı ihtiyaç listesiyle örtüşmemektedir.
  2. Duyuru çocuk montu ve gerekli bedenler belirtilerek yenilenebilir; kullanılabilirlik de kontrol edilir.
  3. Yeni gelen montlar ihtiyaç listesiyle karşılaştırılarak karşılanmayan talepler sayılır.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

Senaryo 3 · Sorular ve örnek yanıtlar

1. Bir öğrenci, farklı roller · 15 puan

Deniz evde küçük kardeşine kitap okur. Okulda sınıf temsilcisi seçilmiştir. Hafta sonunda basketbol takımında oyuncudur.

Deniz’in iki farklı grubunu ve her gruptaki rolünü yazınız. Rollerinin neden farklı olduğunu açıklayınız.

Örnek yanıtı gör

Aile grubunda ağabey/abla ya da kardeş rolündedir; kardeşine kitap okuyarak destek olur. Sınıf grubunda temsilci rolündedir; sınıfın görüşlerini iletmesi beklenir. Grupların amaçları ve sorumlulukları farklı olduğundan aynı kişinin rolleri de değişir.

  1. Aile grubunda ağabey/abla ya da kardeş rolündedir; kardeşine kitap okuyarak destek olur.
  2. Sınıf grubunda temsilci rolündedir; sınıfın görüşlerini iletmesi beklenir.
  3. Grupların amaçları ve sorumlulukları farklı olduğundan aynı kişinin rolleri de değişir.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

2. Kütüphane ekibi · 15 puan

Kütüphane kulübünde Ece kitap kayıtlarını tutuyor, Ali rafları düzenliyor. Kitap ödünç almak isteyen öğrencilerin kaydını Ece yapıyor; Ali kitabın yerini gösteriyor.

Ece ve Ali’nin ortak grubunu yazınız. Görevlerinin birbirini nasıl tamamladığını bir işlem sırasıyla açıklayınız.

Örnek yanıtı gör

İkisinin ortak grubu kütüphane kulübüdür. Ali istenen kitabın bulunmasını sağlar. Ece ödünç kaydını tutar; kitabın bulunması ve kaydedilmesi birlikte düzenli ödünç hizmetini sağlar.

  1. İkisinin ortak grubu kütüphane kulübüdür.
  2. Ali istenen kitabın bulunmasını sağlar.
  3. Ece ödünç kaydını tutar; kitabın bulunması ve kaydedilmesi birlikte düzenli ödünç hizmetini sağlar.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

3. Kültür günü · 15 puan

Sınıfın kültür gününde her öğrenci ailesinde yapılan bir yemeği tanıtacaktır. Bir öğrenci, tanımadığı bir yemeği görünce onunla alay eder; tanıtan arkadaşı konuşmayı bırakır.

Alay etmenin birlikte yaşamaya bir etkisini açıklayınız. Saygılı bir davranış önerip bu davranışın etkisini belirtiniz.

Örnek yanıtı gör

Alay, arkadaşın kendini dışlanmış hissetmesine ve etkinliğe katılmaktan çekinmesine yol açar. Yemeğin nasıl yapıldığını nazikçe sormak veya arkadaşını sözünü kesmeden dinlemek uygun bir davranıştır. Bu davranış farklı kültürel özelliklerin tanınmasını ve öğrenciler arasında güveni destekler.

  1. Alay, arkadaşın kendini dışlanmış hissetmesine ve etkinliğe katılmaktan çekinmesine yol açar.
  2. Yemeğin nasıl yapıldığını nazikçe sormak veya arkadaşını sözünü kesmeden dinlemek uygun bir davranıştır.
  3. Bu davranış farklı kültürel özelliklerin tanınmasını ve öğrenciler arasında güveni destekler.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

4. Ortak şenlik · 15 puan

Mahalle şenliğinde farklı yörelere ait halk oyunları oynanacaktır. Kurul yalnız çoğunluğun bildiği oyuna yer vermeyi önerir. Diğer gruplar da kendi oyunlarını tanıtmak ister.

Herkesin katılımını gözeten bir düzenleme öneriniz. Önerinizin kültürel saygı ve birlikte yaşamayla ilişkisini açıklayınız.

Örnek yanıtı gör

Programda farklı grupların oyunlarına süre ayrılabilir veya dönüşümlü gösteriler düzenlenebilir. Farklı grupların kendilerini tanıtabilmesi kültürel özelliklerinin değerli görüldüğünü gösterir. Adil katılım, dışlanmayı azaltarak ortak etkinliğe aidiyeti güçlendirir.

  1. Programda farklı grupların oyunlarına süre ayrılabilir veya dönüşümlü gösteriler düzenlenebilir.
  2. Farklı grupların kendilerini tanıtabilmesi kültürel özelliklerinin değerli görüldüğünü gösterir.
  3. Adil katılım, dışlanmayı azaltarak ortak etkinliğe aidiyeti güçlendirir.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

5. Kitap dayanışması · 15 puan

Okulda bazı öğrencilerin okuyabilecekleri yaş düzeyine uygun kitaplara ulaşmakta zorlandığı belirlenmiştir. Kulübün üç gönüllüsü, kullanılabilir kitaplar ve boş bir rafı vardır.

Bu ihtiyaca uygun bir dayanışma planı yazınız: bir görev paylaşımı, kitapların uygunluğunu denetleme yolu ve dağıtımda uyulacak bir ilke belirtiniz.

Örnek yanıtı gör

Bir gönüllü kitap toplama duyurusunu, biri kitap kontrolünü, biri ödünç/dağıtım kaydını üstlenebilir. Kitapların yaşa uygunluğu ve eksik/yırtık sayfa bulunup bulunmadığı kontrol edilir. Dağıtım ihtiyaca göre ve öğrencilerin isimlerini teşhir etmeden yapılır.

  1. Bir gönüllü kitap toplama duyurusunu, biri kitap kontrolünü, biri ödünç/dağıtım kaydını üstlenebilir.
  2. Kitapların yaşa uygunluğu ve eksik/yırtık sayfa bulunup bulunmadığı kontrol edilir.
  3. Dağıtım ihtiyaca göre ve öğrencilerin isimlerini teşhir etmeden yapılır.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

6. Su kesintisine destek · 13 puan

Mahallede kısa süreli su kesintisi vardır. Bazı yaşlı komşuların su taşıması güçtür. Öğrenciler yardım etmek ister.

Öğrencilerin yetişkin gözetiminde yapabileceği iki görev öneriniz. Yardımın güvenli ve ihtiyaca uygun olmasını sağlayacak bir önlem yazınız.

Örnek yanıtı gör

Öğrenciler bir yetişkinle ihtiyaç sahibi komşuların talebini öğrenip listeleyebilir. Hafif kapların düzenlenmesine veya kapalı içme suyunun yetişkinlerle ulaştırılmasına katkı verebilir. Yetişkin gözetimi, ağır yük taşımama ve suyun güvenli kaynaktan sağlanması gibi bir önlem alınmalıdır.

  1. Öğrenciler bir yetişkinle ihtiyaç sahibi komşuların talebini öğrenip listeleyebilir.
  2. Hafif kapların düzenlenmesine veya kapalı içme suyunun yetişkinlerle ulaştırılmasına katkı verebilir.
  3. Yetişkin gözetimi, ağır yük taşımama ve suyun güvenli kaynaktan sağlanması gibi bir önlem alınmalıdır.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

7. İlin göreceli konumu · 12 puan

Bir il; doğusunda yüksek dağlar, batısında deniz, güneyinde büyük bir liman kenti bulunan bölgede yer alır. İl merkezinden limana kara yolu bağlantısı vardır.

İlin göreceli konumunu gösteren iki özellik yazınız. Bu özelliklerden birinin ulaşım veya ticarete etkisini açıklayınız.

Örnek yanıtı gör

Batısında deniz bulunması göreceli konum özelliğidir. Güneyindeki liman kentine kara yoluyla bağlı olması göreceli konum özelliğidir. Liman bağlantısı malların deniz ulaşımına aktarılmasını ve ticareti kolaylaştırabilir.

  1. Batısında deniz bulunması göreceli konum özelliğidir.
  2. Güneyindeki liman kentine kara yoluyla bağlı olması göreceli konum özelliğidir.
  3. Liman bağlantısı malların deniz ulaşımına aktarılmasını ve ticareti kolaylaştırabilir.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

Senaryo 4 · Sorular ve örnek yanıtlar

1. Bir öğrenci, farklı roller · 18 puan

Deniz evde küçük kardeşine kitap okur. Okulda sınıf temsilcisi seçilmiştir. Hafta sonunda basketbol takımında oyuncudur.

Deniz’in iki farklı grubunu ve her gruptaki rolünü yazınız. Rollerinin neden farklı olduğunu açıklayınız.

Örnek yanıtı gör

Aile grubunda ağabey/abla ya da kardeş rolündedir; kardeşine kitap okuyarak destek olur. Sınıf grubunda temsilci rolündedir; sınıfın görüşlerini iletmesi beklenir. Grupların amaçları ve sorumlulukları farklı olduğundan aynı kişinin rolleri de değişir.

  1. Aile grubunda ağabey/abla ya da kardeş rolündedir; kardeşine kitap okuyarak destek olur.
  2. Sınıf grubunda temsilci rolündedir; sınıfın görüşlerini iletmesi beklenir.
  3. Grupların amaçları ve sorumlulukları farklı olduğundan aynı kişinin rolleri de değişir.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

2. Kültür günü · 18 puan

Sınıfın kültür gününde her öğrenci ailesinde yapılan bir yemeği tanıtacaktır. Bir öğrenci, tanımadığı bir yemeği görünce onunla alay eder; tanıtan arkadaşı konuşmayı bırakır.

Alay etmenin birlikte yaşamaya bir etkisini açıklayınız. Saygılı bir davranış önerip bu davranışın etkisini belirtiniz.

Örnek yanıtı gör

Alay, arkadaşın kendini dışlanmış hissetmesine ve etkinliğe katılmaktan çekinmesine yol açar. Yemeğin nasıl yapıldığını nazikçe sormak veya arkadaşını sözünü kesmeden dinlemek uygun bir davranıştır. Bu davranış farklı kültürel özelliklerin tanınmasını ve öğrenciler arasında güveni destekler.

  1. Alay, arkadaşın kendini dışlanmış hissetmesine ve etkinliğe katılmaktan çekinmesine yol açar.
  2. Yemeğin nasıl yapıldığını nazikçe sormak veya arkadaşını sözünü kesmeden dinlemek uygun bir davranıştır.
  3. Bu davranış farklı kültürel özelliklerin tanınmasını ve öğrenciler arasında güveni destekler.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

3. Ortak şenlik · 18 puan

Mahalle şenliğinde farklı yörelere ait halk oyunları oynanacaktır. Kurul yalnız çoğunluğun bildiği oyuna yer vermeyi önerir. Diğer gruplar da kendi oyunlarını tanıtmak ister.

Herkesin katılımını gözeten bir düzenleme öneriniz. Önerinizin kültürel saygı ve birlikte yaşamayla ilişkisini açıklayınız.

Örnek yanıtı gör

Programda farklı grupların oyunlarına süre ayrılabilir veya dönüşümlü gösteriler düzenlenebilir. Farklı grupların kendilerini tanıtabilmesi kültürel özelliklerinin değerli görüldüğünü gösterir. Adil katılım, dışlanmayı azaltarak ortak etkinliğe aidiyeti güçlendirir.

  1. Programda farklı grupların oyunlarına süre ayrılabilir veya dönüşümlü gösteriler düzenlenebilir.
  2. Farklı grupların kendilerini tanıtabilmesi kültürel özelliklerinin değerli görüldüğünü gösterir.
  3. Adil katılım, dışlanmayı azaltarak ortak etkinliğe aidiyeti güçlendirir.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

4. Kitap dayanışması · 16 puan

Okulda bazı öğrencilerin okuyabilecekleri yaş düzeyine uygun kitaplara ulaşmakta zorlandığı belirlenmiştir. Kulübün üç gönüllüsü, kullanılabilir kitaplar ve boş bir rafı vardır.

Bu ihtiyaca uygun bir dayanışma planı yazınız: bir görev paylaşımı, kitapların uygunluğunu denetleme yolu ve dağıtımda uyulacak bir ilke belirtiniz.

Örnek yanıtı gör

Bir gönüllü kitap toplama duyurusunu, biri kitap kontrolünü, biri ödünç/dağıtım kaydını üstlenebilir. Kitapların yaşa uygunluğu ve eksik/yırtık sayfa bulunup bulunmadığı kontrol edilir. Dağıtım ihtiyaca göre ve öğrencilerin isimlerini teşhir etmeden yapılır.

  1. Bir gönüllü kitap toplama duyurusunu, biri kitap kontrolünü, biri ödünç/dağıtım kaydını üstlenebilir.
  2. Kitapların yaşa uygunluğu ve eksik/yırtık sayfa bulunup bulunmadığı kontrol edilir.
  3. Dağıtım ihtiyaca göre ve öğrencilerin isimlerini teşhir etmeden yapılır.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

5. Su kesintisine destek · 15 puan

Mahallede kısa süreli su kesintisi vardır. Bazı yaşlı komşuların su taşıması güçtür. Öğrenciler yardım etmek ister.

Öğrencilerin yetişkin gözetiminde yapabileceği iki görev öneriniz. Yardımın güvenli ve ihtiyaca uygun olmasını sağlayacak bir önlem yazınız.

Örnek yanıtı gör

Öğrenciler bir yetişkinle ihtiyaç sahibi komşuların talebini öğrenip listeleyebilir. Hafif kapların düzenlenmesine veya kapalı içme suyunun yetişkinlerle ulaştırılmasına katkı verebilir. Yetişkin gözetimi, ağır yük taşımama ve suyun güvenli kaynaktan sağlanması gibi bir önlem alınmalıdır.

  1. Öğrenciler bir yetişkinle ihtiyaç sahibi komşuların talebini öğrenip listeleyebilir.
  2. Hafif kapların düzenlenmesine veya kapalı içme suyunun yetişkinlerle ulaştırılmasına katkı verebilir.
  3. Yetişkin gözetimi, ağır yük taşımama ve suyun güvenli kaynaktan sağlanması gibi bir önlem alınmalıdır.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

6. Kampanyayı iyileştirme · 15 puan

Kışlık giysi kampanyasında çok sayıda yetişkin montu, fakat az sayıda çocuk montu toplanmıştır. İhtiyaç listesinde çocuk montlarının daha çok gerektiği görülür.

Kampanyadaki uyumsuzluğu belirtiniz. Bir düzeltme ve yapılan düzeltmenin işe yarayıp yaramadığını gösterecek bir kontrol öneriniz.

Örnek yanıtı gör

Toplanan giysilerin beden/yaş dağılımı ihtiyaç listesiyle örtüşmemektedir. Duyuru çocuk montu ve gerekli bedenler belirtilerek yenilenebilir; kullanılabilirlik de kontrol edilir. Yeni gelen montlar ihtiyaç listesiyle karşılaştırılarak karşılanmayan talepler sayılır.

  1. Toplanan giysilerin beden/yaş dağılımı ihtiyaç listesiyle örtüşmemektedir.
  2. Duyuru çocuk montu ve gerekli bedenler belirtilerek yenilenebilir; kullanılabilirlik de kontrol edilir.
  3. Yeni gelen montlar ihtiyaç listesiyle karşılaştırılarak karşılanmayan talepler sayılır.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

Senaryo 5 · Sorular ve örnek yanıtlar

1. Bir öğrenci, farklı roller · 18 puan

Deniz evde küçük kardeşine kitap okur. Okulda sınıf temsilcisi seçilmiştir. Hafta sonunda basketbol takımında oyuncudur.

Deniz’in iki farklı grubunu ve her gruptaki rolünü yazınız. Rollerinin neden farklı olduğunu açıklayınız.

Örnek yanıtı gör

Aile grubunda ağabey/abla ya da kardeş rolündedir; kardeşine kitap okuyarak destek olur. Sınıf grubunda temsilci rolündedir; sınıfın görüşlerini iletmesi beklenir. Grupların amaçları ve sorumlulukları farklı olduğundan aynı kişinin rolleri de değişir.

  1. Aile grubunda ağabey/abla ya da kardeş rolündedir; kardeşine kitap okuyarak destek olur.
  2. Sınıf grubunda temsilci rolündedir; sınıfın görüşlerini iletmesi beklenir.
  3. Grupların amaçları ve sorumlulukları farklı olduğundan aynı kişinin rolleri de değişir.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

2. Kütüphane ekibi · 18 puan

Kütüphane kulübünde Ece kitap kayıtlarını tutuyor, Ali rafları düzenliyor. Kitap ödünç almak isteyen öğrencilerin kaydını Ece yapıyor; Ali kitabın yerini gösteriyor.

Ece ve Ali’nin ortak grubunu yazınız. Görevlerinin birbirini nasıl tamamladığını bir işlem sırasıyla açıklayınız.

Örnek yanıtı gör

İkisinin ortak grubu kütüphane kulübüdür. Ali istenen kitabın bulunmasını sağlar. Ece ödünç kaydını tutar; kitabın bulunması ve kaydedilmesi birlikte düzenli ödünç hizmetini sağlar.

  1. İkisinin ortak grubu kütüphane kulübüdür.
  2. Ali istenen kitabın bulunmasını sağlar.
  3. Ece ödünç kaydını tutar; kitabın bulunması ve kaydedilmesi birlikte düzenli ödünç hizmetini sağlar.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

3. Kültür günü · 18 puan

Sınıfın kültür gününde her öğrenci ailesinde yapılan bir yemeği tanıtacaktır. Bir öğrenci, tanımadığı bir yemeği görünce onunla alay eder; tanıtan arkadaşı konuşmayı bırakır.

Alay etmenin birlikte yaşamaya bir etkisini açıklayınız. Saygılı bir davranış önerip bu davranışın etkisini belirtiniz.

Örnek yanıtı gör

Alay, arkadaşın kendini dışlanmış hissetmesine ve etkinliğe katılmaktan çekinmesine yol açar. Yemeğin nasıl yapıldığını nazikçe sormak veya arkadaşını sözünü kesmeden dinlemek uygun bir davranıştır. Bu davranış farklı kültürel özelliklerin tanınmasını ve öğrenciler arasında güveni destekler.

  1. Alay, arkadaşın kendini dışlanmış hissetmesine ve etkinliğe katılmaktan çekinmesine yol açar.
  2. Yemeğin nasıl yapıldığını nazikçe sormak veya arkadaşını sözünü kesmeden dinlemek uygun bir davranıştır.
  3. Bu davranış farklı kültürel özelliklerin tanınmasını ve öğrenciler arasında güveni destekler.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

4. Kitap dayanışması · 16 puan

Okulda bazı öğrencilerin okuyabilecekleri yaş düzeyine uygun kitaplara ulaşmakta zorlandığı belirlenmiştir. Kulübün üç gönüllüsü, kullanılabilir kitaplar ve boş bir rafı vardır.

Bu ihtiyaca uygun bir dayanışma planı yazınız: bir görev paylaşımı, kitapların uygunluğunu denetleme yolu ve dağıtımda uyulacak bir ilke belirtiniz.

Örnek yanıtı gör

Bir gönüllü kitap toplama duyurusunu, biri kitap kontrolünü, biri ödünç/dağıtım kaydını üstlenebilir. Kitapların yaşa uygunluğu ve eksik/yırtık sayfa bulunup bulunmadığı kontrol edilir. Dağıtım ihtiyaca göre ve öğrencilerin isimlerini teşhir etmeden yapılır.

  1. Bir gönüllü kitap toplama duyurusunu, biri kitap kontrolünü, biri ödünç/dağıtım kaydını üstlenebilir.
  2. Kitapların yaşa uygunluğu ve eksik/yırtık sayfa bulunup bulunmadığı kontrol edilir.
  3. Dağıtım ihtiyaca göre ve öğrencilerin isimlerini teşhir etmeden yapılır.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

5. Su kesintisine destek · 15 puan

Mahallede kısa süreli su kesintisi vardır. Bazı yaşlı komşuların su taşıması güçtür. Öğrenciler yardım etmek ister.

Öğrencilerin yetişkin gözetiminde yapabileceği iki görev öneriniz. Yardımın güvenli ve ihtiyaca uygun olmasını sağlayacak bir önlem yazınız.

Örnek yanıtı gör

Öğrenciler bir yetişkinle ihtiyaç sahibi komşuların talebini öğrenip listeleyebilir. Hafif kapların düzenlenmesine veya kapalı içme suyunun yetişkinlerle ulaştırılmasına katkı verebilir. Yetişkin gözetimi, ağır yük taşımama ve suyun güvenli kaynaktan sağlanması gibi bir önlem alınmalıdır.

  1. Öğrenciler bir yetişkinle ihtiyaç sahibi komşuların talebini öğrenip listeleyebilir.
  2. Hafif kapların düzenlenmesine veya kapalı içme suyunun yetişkinlerle ulaştırılmasına katkı verebilir.
  3. Yetişkin gözetimi, ağır yük taşımama ve suyun güvenli kaynaktan sağlanması gibi bir önlem alınmalıdır.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

6. İlin göreceli konumu · 15 puan

Bir il; doğusunda yüksek dağlar, batısında deniz, güneyinde büyük bir liman kenti bulunan bölgede yer alır. İl merkezinden limana kara yolu bağlantısı vardır.

İlin göreceli konumunu gösteren iki özellik yazınız. Bu özelliklerden birinin ulaşım veya ticarete etkisini açıklayınız.

Örnek yanıtı gör

Batısında deniz bulunması göreceli konum özelliğidir. Güneyindeki liman kentine kara yoluyla bağlı olması göreceli konum özelliğidir. Liman bağlantısı malların deniz ulaşımına aktarılmasını ve ticareti kolaylaştırabilir.

  1. Batısında deniz bulunması göreceli konum özelliğidir.
  2. Güneyindeki liman kentine kara yoluyla bağlı olması göreceli konum özelliğidir.
  3. Liman bağlantısı malların deniz ulaşımına aktarılmasını ve ticareti kolaylaştırabilir.

Puanlama ölçütlerini aç ↗

Kapsam ve kaynak

Özgün yazılı hazırlık sorularıdır. Resmî sınav soruları değildir. Bazı sorular farklı senaryolarda tekrar kullanılır; senaryolar birbirinden bağımsız denemeler olarak değerlendirilmemelidir.

MEB konu–soru dağılım tablosu ↗